Pszczoły kontra telefony komórkowe

W większości kontrowersyjnych tematów jest tak, że ilu ludzi tyle opinii - podobnie jest w kwestii oddziaływania telefonów komórkowych i związanego z nimi promieniowania elektromagnetycznego na kondycję pszczół. Przeciwnicy wynalazków współczesnej techniki będą wierzyć w to, że emitowane przez telefony promieniowanie to kolejny czynnik wpływający na obniżenie i tak mocno nadwyrężonego zdrowia pszczelich rodzin.


Sceptycy takich teorii powiedzą, że nikt nie każe zabierać telefonów komórkowych do pasieki, a wybierając lokalizację można ominąć nadajniki telefonii komórkowych i słupy wysokiego napięcia, które mogą oddziaływać negatywnie.

A co o tym twierdzą naukowcy? Do tej pory pojawiło się kilka doniesień naukowych na temat bezpośredniego wpływu aparatów telefonicznych na funkcjonowanie rodziny pszczelej. Padają pojęcia „magnetosmogu” jako przyczyny dezorientacji owadów.

Pracując z pszczołami i starając się poprawić ich kondycję trudno zachować obiektywizm w interpretacji niektórych wyników badań. Postaram się jednak przedstawić sprawę klarownie i jednocześnie (w miarę możliwości) bezstronnie.

W mediach można ostatnio znaleźć nagłówki mówiące o tym, że w końcu zostało potwierdzone, że telefony komórkowe przyczyniają się do ginięcia pszczół. Media jako czwarta władza uwielbiają sensację i często wprowadzają odbiorców w błąd.

Tutaj szczególną rolę odgrywa Internet, gdzie każdy może wypowiadać własne zdanie i każdy może to zdanie później przeczytać.

W sprawie relacji pszczoły kontra telefony komórkowe zdań, nie do końca profesjonalnych i opartych często na błędnych interpretacjach, wypływa bardzo wiele. Jakiś czas temu pojawiły się doniesienia z Indii (S. Pattazhy, 2009) o tym, że nadajniki telefonii komórkowej skutecznie utrudniały pszczołom powrót do uli i w tej sytuacji po 5-10 dniach obserwowano całkowity upadek rodzin.

[...] - część treści ukryta, w całości dostępna tylko dla zalogowanych e-Prenumeratorów

Wyniki eksperymentu


Schemat eksperymentu.
1-rejstrator dźwięków wydawanych przez pszczoły,
2-mikrofon, 3-telefon emitujący sygnał,
4-radio, 5-telefon odbierający sygnał,
6-zestaw słuchawkowy.

Wyłączone telefony komórkowe umieszczone w ulu nie oddziaływały na rodzinę pszczelą. Analiza rezultatów eksperymentów, w których telefony były w stanie czuwania (włączone, ale bez aktywnej rozmowy) wykazała, że pszczoły również nie były niepokojone ich obecnością – nie zarejestrowano zmian intensywności i frekwencji dźwięków przez nie wydawanych w porównaniu do eksperymentu z telefonem wyłączonym.

Nieco inaczej sprawa wyglądała, gdy telefony były aktywne. Początkowo pszczoły były spokojne i wydawały dźwięki podobne do tych, jakie zarejestrowano w próbach kontrolnych, jednak po około 30 minutach zaczynały wydawać dźwięki o wyższej częstotliwości i amplitudzie. Po wyłączeniu zestawu powracały do normalnego stanu po około 2-3 minutach.

Przy wydłużonym czasie komunikacji między telefonami (około 20 godzin) pszczoły miały spore problemy z uspokojeniem się. Po przerwaniu połączenia ich zachowanie odbiegało od normy jeszcze przez około 12 godzin!

[...] - część treści ukryta, w całości dostępna tylko dla zalogowanych e-Prenumeratorów

Wnioski

Wiadomym jest, że pszczoły posiadają możliwość wykrywania bardzo niewielkich zmian pola magnetycznego dzięki magnetoreceptorom (kryształki magnetytu umiejscowione w komórkach ciała tłuszczowego w odwłoku) i poprzez to wykazują dużą wrażliwość na impulsy pola elektromagnetycznego generowanego przez telefony komórkowe.

Obserwowane zmiany zachowania owadów nie są przypadkowe i zostały potwierdzone w szeregu eksperymentów, których wyniki były porównywalne. Jednakże w naturalnych warunkach rodzina pszczela nie jest narażona na tak bliską obecność aparatów telefonicznych, a już na pewno nie w tak długim okresie czasu (najdłuższe eksperymenty to 20 godzin ekspozycji pszczół na komunikujące się ze sobą telefony).


Wpływ działających telefonów na biologię pszczół został również przeanalizowany przez naukowców z Indii (Sharma i Kumar, 2010). Umieszczali oni aktywne telefony w ulu na 15 minut dwa razy dziennie przez ...

[...] - część treści ukryta, w całości dostępna tylko dla zalogowanych e-Prenumeratorów

Warto jednak już teraz zastanowić się dwa razy zanim znowu zabierze się do pasieki „komórkę”, bo przecież jakieś oddziaływanie na owady bez wątpliwości jest i na pewno nie jest ono pozytywne.

Katarzyna Janiszewska
Uniwersytet Przyrodniczy we Wrocławiu
Instytut Hodowli Zwierząt


Artykuł "Pszczoły kontra telefony komórkowe" ukazał się w czasopiśmie "Pasieka" nr 1/2013, str. 50.


Czasopismo dla pszczelarzy z pasją - Pasieka
Zamów czasopismo
"Pasieka" do domu


Co w trawie piszczy...

ULmonitor
ULmonitor

ULmonitor www.ulmonitor.pl Pszczelarstwo często kojarzy się przede wszystkim z tradycją. Tradycyjne rzemiosło, tradycyjna czyli naturalna i zdrowa żywność, pszczoły i ich miód towarzysz [ ... ]

Czytaj więcej »
Proporcje cukru do wody oraz objętość uzyskanego syropu
Proporcje cukru do wody oraz objętość uzyskanego syropu

Proporcje cukru do wody oraz objętość uzyskanego syropu
fot. Roman Dudzik Syrop o proporcji 1:1 (1 kg cukru na 1 litr wody)
1 litr syropu zawiera 625 g cukru

Cukier w kilogramach  [ ... ]



Czytaj więcej »
Kalendarz biodynamiczny 2018
Kalendarz biodynamiczny 2018

Kalendarz biodynamiczny 2018 Dzięki uprzejmości Koła Pszczelarzy we Wronkach, RZP Wlkp. Płn w Chodzieży prezentujemy Państwu pszczelarski kalendarz biodynamiczny, który zawiera wskazówki kied [ ... ]

Czytaj więcej »
Inne artykuły »

Najczęściej czytane w ostatnich numerach:

Krzewy kwitnące wiosną i wczesnym latem

Krzewy kwitnące wiosną i wczesnym latem W niniejszym artykule przedstawiono kontynuację cyklu o krzewach wartościowych z pszczelarskiego punktu widzenia. Mimo że termin kwitnienia opisanych roślin nie jest zbieżny z cyklem wydawniczym „Pasieki” warto już teraz zaplanować przyszłorocz [ ... ]

Pasieka 6/2015
Rodzina Dadant
Rodzina Dadant

Rodzina Dadant Wielu spośród nas posiada w swoich pasiekach popularne ule Dadanta. Niewiele jednak osób zdaje sobie sprawę, jak ciekawe są losy samego twórcy tego ula. W naszych pasiekach mamy zarówno ule nadstawkowe (stojaki), jak również i leżaki. Brat Adam, twórca pszczoły Buc [ ... ]

Pasieka 3/2016
Rozmiar komórki pszczelej – czy to jest ważne?
Ann HarmanRozmiar komórki pszczelej – czy to jest ważne?

Rozmiar komórki pszczelej – czy to jest ważne? Od tłumacza: Na całym świecie trwa poszukiwanie dróg rozwiązania podstawowego problemu: skutecznego leczenia pszczoły miodnej (Apis mellifera ssp.) z warrozy (Varroa destructor). Obserwacje rozwoju tego pasożyta wykazały, że na larwach psz [ ... ]

Pasieka 1/2016