Nowe spojrzenie na niektóre elementy mowy pszczół

NEWS:

Przegląd prasy światowej: Z artykułu dowiesz się m.in.: co to znaczy, że pszczoły podejmują decyzje zgodnie

Ludyczny potencjał pszczoły, cz. 4.: Z artykułu dowiesz się m.in.: jak rozwija się roczne dziecko; jaką rolę w historii

Ostatni wywiad z prof. Jerzym Woyke: Z artykułu dowiesz się m.in.: czym się zajmował prof. Woyke w wolnym czasie; jakie

Czerw trutowy – interesujący produkt pszczeli: Z artykułu dowiesz się m.in.: kto był pionierem wykorzystywania homogenatu larw trutni w

Rabata miododajna na zielonym dachu carportu: Ilustr. Zuzanna Szela Rabata miododajna na zielonym dachu carportu Zielone dachy to nie tylko

Dzikie i uprawne morele, brzoskwinie i migdały jako pożytek dla: Z artykułu dowiesz się m.in.: czy z powodzeniem można uprawiać w ogrodzie nieszczepione

Maliny jako rośliny miododajne, potencjalny zamiennik grochodrzewu: Z artykułu dowiesz się m.in.: w jakim terminie można pozyskać miód malinowy; ile uli

Ogłoszenia drobne (lipiec-sierpień 2026): Ogłoszenia drobne (lipiec-sierpień 2026) • Produkty pszczele Sprzedam naturalną pierzgę, pyłek kwiatowy, woj. podlaskie,

Radar zamiast siatki: rewolucja w monitorowaniu zapylaczy dzięki technologii: Radar zamiast siatki: rewolucja w monitorowaniu zapylaczy dzięki technologii mmWave Fot.

Wykaz pasiek oferujących matki pszczele, pakiety, odkłady (lipiec-sierpień 2026): Wykaz pasiek oferujących matki pszczele, pakiety, odkłady

Potwierdzono hipotezę, że w naczyniach z Paestum znajdował się miód: Potwierdzono hipotezę, że w naczyniach z Paestum znajdował się miód Zdjęcie poglądowe. Fot.

Pasieka pod lupą – podstawowe informacje o kontroli działalności pasiecznej,: Z artykułu dowiesz się m.in.: jakie są zasady kontroli przez Inspekcję Weterynaryjną?; co i

Przez globalne ocieplenie dzikie pszczoły i osy wychodzą szybciej z: Przez globalne ocieplenie dzikie pszczoły i osy wychodzą szybciej z hibernacji i

Czy pszczelarstwo miejskie to zło?: Z artykułu dowiesz się m.in.: że miejskie ule są ważnym elementem budującym świadomość

Dobra matka to znaczy jaka? Refleksje dr. Jamesa E. Tewa: Dobra matka to znaczy jaka? Refleksje dr. Jamesa E. Tewa Fot.

W wydaniu drukowanym strona: 0

W MOJEJ PASIECE

Współcześnie wiemy, że pszczoły czerpią informacje z różnych źródeł, takich jak zapachy panujące w rodzinie pszczelej (feromony), różnego rodzaju tańce (figury wykonywane przez pszczoły na plastrach), bodźce wzrokowe, smakowe, dotykowe (najmniej zbadane), cieplne czy też wilgotność, ciśnienie i pole magnetyczne. Jednym z ważnych sposobów porozumiewania się są dla nich także dźwięki.

Ciekawym tego przykładem jest „śpiew matek”, a także wiele innych dźwięków, które w czasie przeglądu rodziny pszczelej wydobywają się z głębi gniazda. Ich częstotliwość mieści się w granicach do 500 Hz (według literatury 435 Hz), a w wyjątkowej sytuacji (na przykład w czasie rójki) dochodzi nawet do 3000 Hz (Taranow 1968).

Udało mi się nagrać te odgłosy i obecnie wykorzystuję je do celów szkoleniowych i reklamowych. Jednak co najważniejsze, miałem okazję zobaczyć na własne oczy i to z bliska, w środku lata, w pełnym słońcu, jak ona to robi. Jednocześnie byłem zaskoczony, że matka po wyjęciu z gniazda nie była wystraszona i przez cały czas obserwacji w dalszym ciągu chodziła po plastrze i wysyłała ciąg impulsów dźwiękowych (pisków), a matki pozostające w matecznikach odpowiadały jej „kwakaniem”.

Właśnie skończyła się akacja. Poprzedniego dnia z ula wyszła rójka. Zaraz po usłyszeniu „grzmotu” rojących się pszczół pobiegłem do ula. Pszczoły już były w powietrzu i szukały matki. Na szczęście izolator zadziałał prawidłowo i matka nie przecisnęła się przez kratę. Jak było do przewidzenia, rój po kilku minutach wrócił z powrotem do macierzaka.

Tę właśnie matkę rojową zacząłem obserwować na wyjętej z izolatora ramce. Patrzyłem, jak chodziła po plastrze i przemykała między pszczołami. Co jakiś czas zatrzymywała się i seriami wydawała bardzo głośne piski. Obserwowałem, jak to robi. Zatrzymując się, wprawiała w ruch skrzydełka i wirowała nimi z największą możliwą szybkością. Za każdym razem, gdy je uruchamiała, słyszałem dźwięk o wysokiej częstotliwości. Pojawiał się on tylko wtedy, kiedy skrzydełka były w ruchu. Nie widziałem, aby matka w tym momencie przyciskała odwłok do plastra. Możliwe, że jakaś minimalna część dźwięków przenikała do podłoża poprzez jej nóżki, ale głównie przenosiło je otaczające powietrze, które drgało poruszane przez ruch skrzydełek matki, działając na receptory słuchu pszczół robotnic i matek w matecznikach. Serie tych dźwięków powtarzały się. Matka (carnica) wydawała je w następującej kolejności: pierwszy pisk inicjujący serię trwał około 2 sekundy, następne co 1 sekundę. Każda seria składała się z 5 do 8 pisków. Przerwa pomiędzy seriami trwała od 7 do 10 sekund.