Rozdział 3
Miód zgodny z prawem
Miód to środek spożywczy i podlega wymaganiom określonym w krajowych regulacjach prawnych dotyczących żywności, które są zgodne z dyrektywami unijnymi. Podstawowymi dokumentami określającymi jakość produktów i dbającymi o bezpieczeństwo konsumentów w Polsce są: Ustawa z dnia 21 grudnia 2000 r. o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych (Dz.U z 2001 r. Nr 5, poz. 44 z późn. zm.) oraz Ustawa o warunkach zdrowotnych żywności i żywienia z dnia 11 maja 2001 r. (Dz.U. z 2001 r. Nr 63 poz. 634 z późn. zm.). Bezpośrednio najistotniejsze wymagania w zakresie jakości handlowej miodu wyszczególnione zostały w Dyrektywie Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/63/UE z dnia 15 maja 2014 r., która zastąpiła Dyrektywę Rady 2001/110/WE odnoszącą się do miodu z dnia 20 grudnia 2001 r.
![](/images/stories/Pasieka/K262_Miody-odmianowe/r02_miod-na-stole-odpowiedzialnosc-prawna_web.jpg)
Zgodnie z dyrektywą 2014/63/UE i rozporządzeniem MRiRW z 3 października 2003 r. (Dz.U. 2003.181.1773), nazwa „miód” może być stosowana wyłącznie w odniesieniu do słodkiej substancji produkowanej przez pszczoły miodne (Apis mellifera) z nektaru roślin lub wydzielin żywych części roślin; lub wydalin owadów wysysających żywe części roślin, które są przez pszczoły: zbierane, przerabiane oraz łączone ze specyficznymi wydzielinami; kolejno: składane, odwadniane oraz gromadzone i pozostawione w plastrach miodu do dojrzewania
![](/images/stories/Pasieka/K262_Miody-odmianowe/r-prawo_sloiczek-z-miodem.jpg)
[...] - część treści ukryta, w całości dostępna tylko dla zalogowanych e-Prenumeratorów
Ocena miodu na podstawie parametrów fizykochemicznych, określenie pochodzenia botanicznego i geograficznego oraz szeroko pojęta jakość miodu są możliwe dzięki wykorzystaniu różnych metod analitycznych. Do najprostszych, możliwych do zastosowania w warunkach pasiecznych można zakwalifikować: oznaczenie zawartości wody za pomocą refraktometru czy pomiar kwasowości za pomocą pH-metru, natomiast bardziej zaawansowane wymagają zastosowania specjalistycznego sprzętu, którym dysponują tylko laboratoria badawcze lub prowadzące urzędową kontrolę jakości produktów spożywczych. W analizie miodu można wyróżnić kilka kategorii badań:
1. Badania cech organoleptycznych, takich jak: barwa, smak, zapach, sposób krystalizacji miodu.
2. Mikroskopowa analiza pyłkowa (melisopalinologiczna) – metoda jakościowa i ilościowa oznaczenia zawartości pyłków w osadzie miodowym, z określeniem tzw. udziału pyłku przewodniego (pyłek pochodzący z kwiatów głównego pożytku pszczelego w stosunku do wszystkich pyłków obecnych w miodzie).
[...] - część treści ukryta, w całości dostępna tylko dla zalogowanych e-Prenumeratorów
![](/images/stories/Pasieka/K262_Miody-odmianowe/r02_honey-7354217.jpg)
Oznaczany parametr |
Metoda badawcza |
Kryteria |
Zawartość wody |
Metoda refraktometryczna |
nie więcej niż 20%, z tym że nie więcej niż: 1) 23% – w miodzie wrzosowym i w miodzie piekarniczym; 2) 25% – w miodzie piekarniczym wrzosowym |
Zawartość fruktozy |
Metoda chromatografii cieczowej z detektorem refraktometrycznym RID |
nie mniej niż: 60 g/100 g – w miodzie nektarowym, 45 g/100 g – w miodzie spadziowym i spadziowo-nektarowym |
Zawartość sacharozy |
Metoda chromatografii cieczowej z detektorem refraktometrycznym RID |
nie więcej niż 5 g/100 g, z tym że nie więcej niż: 1) 10 g/100 g – w miodzie pochodzącym z: grochodrzewu (Robinia pseudoacacia), lucerny (Medicago sativa) i inne 2) 15 g/100 g – w miodzie pochodzącym z: lawendy (Lavandula spp.), ogórecznika (Borago officinalis) |
Zawartość substancji nierozpuszczalnych w wodzie |
Metoda wagowa |
nie więcej niż: 0,1 g/100 g, z tym że nie więcej niż: 0,5 g/100 g – w miodzie wytłoczonym |
Przewodność właściwa |
Metoda konduktometryczna |
nie więcej niż 0,8 mS/cm, z wyjątkiem miodów i ich mieszanek, wymienionych poniżej, z tym że nie mniej niż: 0,8 mS/cm – w miodzie spadziowym, miodzie kasztanowym i ich mieszankach z innymi odmianami miodu. |
Wolne kwasy |
Metoda miareczkowania potencjometrycznego |
nie więcej niż 50 mval/kg, z tym że nie więcej niż |
Liczba diastazowa |
Metoda spektrofotometryczna |
nie mniej niż 8, z wyjątkiem miodu piekarniczego (przemysłowego), z tym że nie mniej niż 3 – w miodzie |
Zawartość 5-hydroksymetylofurfuralu (HMF) |
Metoda wysokosprawnej chromatografii cieczowej (HPLC) w układzie odwróconych faz i detektorem UV |
nie więcej niż 40 mg/kg, z wyjątkiem miodu piekarniczego (przemysłowego), z tym że nie więcej niż: 80 mg/kg – w miodzie pochodzącym z regionów |
Zawartość proliny1 |
Metoda spektrofotometryczna |
PN-88/A-77626 (25 mg/100 g) |
Analiza pyłkowa |
Metoda mikroskopowa |
Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 14.01.2009 r. (Dz. U. Nr 17, poz. 94 pkt. VI) – metoda analizy oraz nieobligatoryjnie: PN-88/A-77626 (Tabela 4) – minimalne zawartości pyłku przewodniego dla poszczególnych odmian |
1 Oznaczenie nie jest obowiązkowe w świetle wymaganych norm prawnych.