NEWS:


Gen teliotokii u pszczół

matka na plastrze

Autor: anutaphoto, freepik.

Siódmego maja w czasopiśmie naukowym „Current Biology” ukazał się artykuł badaczy z Uniwersytetu w Sydney, w którym podano, który dokładnie gen odpowiada za zdolność pszczół miodnych do telitoki — rodzaju partenogenezy, w którym z niezapłodnionego jaja powstaje samica.

Pojedynczy gen ma numer GB45239 i znajduje się na 11 chromosomie. Badania były prowadzone na podgatunku pszczoły miodnej: pszczole miodnej południowoafrykańskiej (Apis mellifera capensis). Robotnice tej pszczoły składają niezapłodnione jaja, z których mogą powstawać samice, a nie trutnie, tak jak dzieje się w przypadku naszych rodzimych robotnic. Odkryty gen sprawia, że każda robotnica może się więc stać królową, a w szczególności matką kolejnej królowej. Zdolność produkcji samic z niezapłodnionych jaj to rodzaj partenogenezy zwany telitokią.

Jednak stwarza to problem – zamiast wspólnej pracy na rzecz rodziny, pszczoły południowoafrykańskie po utracie matki zaczynają rywalizować o to, by stać się matką kolejnej królowej.

Innymi cechami odróżniającymi pszczołę miodną południowoafrykańską od ich kuzynek są większe jajniki, które są szybciej „uruchamianie” w przypadku straty matki, a także robotnice wytwarzają feromony królowej, które umożliwiają im ustalenie dominacji w rozmnażaniu się.

Czytaj także: Robotnice jak konie trojańskie

To powoduje także wystąpienie wewnątrzgatunkowego pasożytnictwa lęgowego (więcej na ten temat przeczytasz w książce 365 faktów o pszczołach). Każdego roku w Południowej Afryce z powodu wewnątrzgatunkowego pasożytnictwa lęgowego pszczelarze tracą 10 000 rodzin pszczelich. Robotnice pszczoły południowoafrykańskiej pasożytują bowiem zarówno w swoich gniazdach, jak i obcych.

Czytaj także: Trzmiele przyspieszają kwitnienie roślin

Naukowcy mają nadzieję, że odkrycie genu GB45239 przyczyni się do rozwoju rolnictwa i biotechnologii, która sprawi, że będzie można kontrolować włączanie i wyłączanie partenogenetycznego rozmnażania zwierząt.

Źródło: phys.org

Artykuł naukowy: Current Biology (2020). DOI: 10.1016/j.cub.2020.04.033

 Zamów prenumeratę czasopisma "Pasieka"

ze świata


e-Prenumerata czasopisma Pasieka

ze świata

Prenumerata „Pasieki” Czasopismo „Pasieka” to pismo dla pszczelarzy z pasją. Wydawane jako dwumiesięcznik w ciągu roku ukazuje się 6 numerów. Zamawów prenumeratę roczną - obejmuje...

Czym jest e-Prenumerata? e-Prenumerata to pełny dostęp do książek i numerów czasopisma „Pasieka” w aplikacji mobilnej oraz w serwisie w www.pasieka24.pl Wszystkie numery czasopisma „Pasieka” oraz książek w „Biblioteczce...

Ostatnio dodane

ApiQuality Pomerania – Naukowa ocena właściwości prozdrowotnych produktów pszczelich...

z Polski

Administrator, 26-06-2026

W telegraficznym skrócie POLSKA Polska Trwają prace nad Krajowym Planem Odbudowy Zasobów...

Pasieka 4/2026

Kobiałka Teresa , 22-06-2026

Pożegnanie Szanowne Czytelniczki, Szanowni Czytelnicy „Pasieki”, czas spędzony z Wami ukształtował...

Pasieka 4/2026

Kobiałka Teresa , 22-06-2026

Z artykułu dowiesz się m.in.: jakie są trudności w...

Pasieka 4/2026

Waś Ewa, 22-06-2026

Z artykułu dowiesz się m.in.: że w rodzinach wychowujących...

Pasieka 4/2026

Zawilak Michał , 22-06-2026

Z artykułu dowiesz się m.in.: że miejskie ule są ważnym...

Pasieka 4/2026

Ciężadło Anna, 22-06-2026

Z artykułu dowiesz się m.in.: jakie są zasady kontroli przez...

Pasieka 4/2026

Wasilewski Radek Rafał , 22-06-2026

Wykaz pasiek oferujących matki pszczele, pakiety, odkłady {p24-st}

Pasieka 4/2026

Wydawnictwo Pasieka, 22-06-2026

Ogłoszenia drobne (lipiec-sierpień 2026) • Produkty pszczele Sprzedam naturalną pierzgę, pyłek...

Pasieka 4/2026

Wydawnictwo Pasieka, 22-06-2026